Ấn tượng gì ở Nhật?

Posted 3/18/2008 9:03:26 AM by Đinh Lâm Thanh (Guest)
Under Văn hoá, Góc onsite
Last comment 7/10/2009 9:01:26 PM

Hồi đầu mới đến Nhật, liên lạc về nhà thường nhận được câu hỏi "cảm giác như thế nào? ấn tượng gì nhất?". Nhưng thú thật là chả có gì đặc biệt cả.

Chẳng bị choáng ngợp vì các building chọc trời, xem phim mãi nên quen mắt rồi. Cũng chẳng thấy hệ thống tàu điện khủng hoảng lắm, vì mới đến mà, đã biết gì đâu, sau này mới thấy kinh. Ấn tượng đầu tiên có lẽ là có nhiều không gian chung, yên tĩnh, và quá sạch.

Nhưng lúc đấy cũng không cho là ấn tượng. Chỉ hơi tự ti và ganh tị một chút thôi. Phải ở lâu rồi mới bắt đầu có ấn tượng mạnh.

Bây giờ nếu ai hỏi ấn tượng đầu tiên là gì, tôi sẽ trả lời là hệ thống tàu điện trên toàn quốc. Quá khủng! Về chuyện này thì bác Nam và bác Bách đã có bình luận ở entry khác rồi.

Tuy nhiên, hệ thống đấy thì nhiều nơi cũng có được, nên chưa phải là điều ấn tượng nhất. Có 1 điều khác ít nơi có thể làm được, theo tôi là gốc rễ của tất cả các thành tựu mà Nhật Bản đạt được như hiện nay.

Đó là: người lớn sống đúng theo những gì họ dạy cho trẻ con!

Đinh Lâm Thanh at 3/21/2008 8:10:46 AM    Quote    Report

Cảm ơn chị LinhTK nhiều! Còn những câu chuyện nào còn nhớ được nữa, chị kể nốt đi ạ :)

Đinh Lâm Thanh at 3/21/2008 8:16:18 AM    Quote    Report

Theroadahead at 3/19/2008 11:35:11 PM
"người lớn sống đúng theo những gì họ dạy cho trẻ con!". nghe rất hợp lý, có vẻ triết học.
Nhưng nhiều lúc người lớn sống một đằng, đi dạy trẻ một nẻo. Người lớn nhiều lúc "sống hư bỏ mẹ"


--> thế nên, cũng vì thấy người ta làm được nên mới ấn tượng :) Vả lại, ở đây là xét trên bình diện chung, chứ không phải chỉ một vài trường hợp nhỏ lẻ (kể cả những scandal ầm ĩ trên khắp báo, đài, thì cũng chỉ là cá biệt, không mang tính đại diện).

LinhTK at 3/21/2008 7:16:17 PM    Quote    Report

Chuyện 10 : Tiền Tip

Nhiều người nghĩ rằng ở Nhật không có tiền tip nhưng mình đã chứng kiến 2 lần việc trả tiền này. Đó là khi vào Ryokan ( một loại khách sạn theo kiểu Nhật, không có phòng đơn, chỉ có phòng lớn, trải chiếu, nằm đệm, có nhà tắm công cộng...), sau khi nhận phòng , bao giờ cũng có một người phụ nữ mặc Kimono đến chào hỏi theo đúng tác phong Nhật. Quỳ xuống khi mở cửa, ngồi quỳ và cúi gập đầu xuống đất chào khách...Thường người ta gọi đây là Okami-san. Sau tất cả các thủ tục, một người khách sẽ đại diện nói lời cám ơn và dúi vào tay người đó một ít tiền, tối thiểu là 1000 yên. Và Okami-san này chính là người phục vụ riêng cho phòng đó, phục vụ bữa tối và bữa sáng hôm sau. Với các loại hình khách sạn khác hoặc các dịch vụ khác thì mình chưa bao giờ thấy việc trả tiền tip. Nếu bạn có đưa chắc họ cũng sẽ tự ái và không nhận.

LinhTK at 3/21/2008 7:23:33 PM    Quote    Report

Chuyện 11 : Xin lỗi chứ không phải cám ơn.

Khi ai đó đổi ghế cho bạn trên tàu điện để bạn và bạn của bạn được ngồi cạnh nhau, hãy nói xin lỗi chứ đừng nói cảm ơn. Còn nếu muốn nói cám ơn hãy nói sau khi nói lời xin lỗi. Người Nhật xin lỗi vì họ nghĩ rằng vì họ mà người kia đã phải mất công chuyển chỗ , và như vậy chỉ vì muốn ngồi cạnh nhau mà họ đã gây ra chút ít phiền hà cho người khác. Tuy nhiên cảm kích tấm lòng của người kia nên sau khi xin lỗi họ cũng sẽ kèm theo lời cám ơn.

LinhTK at 3/21/2008 7:30:54 PM    Quote    Report

Chuyện 12 : Cám ơn 3 lần

Một lần nấu đồ ăn VN và mời thày cô đến ăn. Sau bữa ăn mọi người cám ơn rối rít. Tưởng như thế là hết. Nào ngờ mấy hôm sau đi học, gặp thày, thày lại nói cám ơn hôm trước nhé. Mình hỏi lại thày là cám ơn cái gì hả thày, thì thày nói người Nhật cám ơn nhiều lần, và thường là 3 lần, lúc đó mới hiểu là thày cám ơn chuyên món ăn. Không chỉ có thày, mình nghe chuyện cám ơn 3 lần từ rất nhiều người, cũng nghe cả lời chê là người nước ngoài không hay cám ơn. Khi bạn mang ơn ai đó điều gì, ngoài việc cảm tạ ngay tại lúc đó, lần sau nếu gặp lại, câu đầu tiên là bạn nên nói cám ơn lại lần trước.

LinhTK at 3/21/2008 7:36:22 PM    Quote    Report

Chuyện 13 : Taxi đen mới là lịch sự

Khi đến thực tập tại một công ty lớn của Nhật, ngày đầu tiên họ cho chúng tôi đi taxi về khách sạn. Ra đến cửa thấy một chiếc taxi màu đen rộng khoảng 5 người ngồi. Lúc đó cũng không nghĩ gì về chuyện màu sắc nhưng sau này mới nhận ra rằng khi một công ty lớn gọi taxi cho khách, đa phần là họ gọi taxi màu đen. Đặc biệt với những khách quan trọng, thì chắc chắn phải là taxi màu đen, 5 chỗ. Còn những taxi xanh và vàng thì chỉ thường đợi khách trên đường phố hoặc trước nhà ga.

LinhTK at 3/21/2008 7:46:33 PM    Quote    Report

Chuyện 14 : Tăng giá

1996, thuế tiêu dùng của Nhật mới là 3%. Từ 1997 thuế tiêu dùng là 5% và hiện tại vẫn là 5%. Tuy nhiên với những máy bán nước tự động, 1996 là 110 yên một lon thì 1997 cũng chỉ là 110 yên một lon. Nghĩa là nhà cung cấp phải chịu 2% thay vì việc nâng giá. Chỉ sau khi việc nhà nước nâng thuế tiêu dùng tạm lắng xuống, hơn 1 năm sau, họ mới dám tăng giá lên 120 yên, giải thích rõ ràng nguyên nhân bắt buộc phải tăng giá và sau đó vẫn giữ giá đó cho đến nay.

Chuyên khác nữa là 12 năm trước mua lọ thuốc nhuộm tóc cho u bao nhiêu tiền thì năm 2008 này vẫn mua cho u với giá như vậy. Và dĩ nhiên 99% các mặt hàng khác cũng vậy.

Chuyện nữa là một hai tháng trước vừa mới đọc được bài báo với thông tin rằng, sữa tươi đã tăng giá sau 30 năm.

Bò at 3/21/2008 11:45:30 PM    Quote    Report

Chuyện của chị Linh thật là bổ ích. Cám ơn chị.

Bê Quay at 3/21/2008 11:47:33 PM    Quote    Report

Đồng ý với Bò

Nguyễn Quốc Nguyên at 3/21/2008 11:51:31 PM    Quote    Report

Làm thế nào mà họ vẫn giữ giá được trong thời gian dài như vậy nhỉ? Trong khi thu nhập chắc chắn có tăng lên.


LinhTK at 3/21/2008 7:46:33 PM
Chuyện 14 : Tăng giá

1996, thuế tiêu dùng của Nhật mới là 3%. Từ 1997 thuế tiêu dùng là 5% và hiện tại vẫn là 5%. Tuy nhiên với những máy bán nước tự động, 1996 là 110 yên một lon thì 1997 cũng chỉ là 110 yên một lon. Nghĩa là nhà cung cấp phải chịu 2% thay vì việc nâng giá. Chỉ sau khi việc nhà nước nâng thuế tiêu dùng tạm lắng xuống, hơn 1 năm sau, họ mới dám tăng giá lên 120 yên, giải thích rõ ràng nguyên nhân bắt buộc phải tăng giá và sau đó vẫn giữ giá đó cho đến nay.

Chuyên khác nữa là 12 năm trước mua lọ thuốc nhuộm tóc cho u bao nhiêu tiền thì năm 2008 này vẫn mua cho u với giá như vậy. Và dĩ nhiên 99% các mặt hàng khác cũng vậy.

Chuyện nữa là một hai tháng trước vừa mới đọc được bài báo với thông tin rằng, sữa tươi đã tăng giá sau 30 năm.

LinhTK at 3/22/2008 5:08:03 PM    Quote    Report

Cám ơn một số bạn đã đọc và cho biết cảm tưởng. Chủ đề vẫn còn nên mọi người cứ tiếp tục theo dõi nhé.

LinhTK at 3/22/2008 5:08:13 PM    Quote    Report

Chuyện 15 : Xếp hàng đi đánh bạc.

Buổi sáng, nhất là sáng thứ 7 hoặc chủ nhật, đi ngang những qua Pachinko (sòng bạc) ở gần nhà ga, khoảng tầm 9h hoặc 9h30 có thể sẽ thấy một đoàn người xếp hàng. Pachinko mở cửa từ 10h, vậy sao mọi người đi sớm xếp hàng để làm gì ? Sao không đến đúng 10h rồi vào ? Hỏi ra mới hay rằng vì người ta chơi bài trên máy, và có máy trúng nhiều máy trúng ít. Ít nhiều may rủi phụ thuộc vào cái máy chơi bài nên họ xếp hàng để vào sớm hơn người khác và chiếm dụng cái máy mà mình cho là sẽ dễ trúng.

LinhTK at 3/22/2008 5:12:23 PM    Quote    Report

Chuyện 16 : Đánh răng sau bữa ăn sáng.

Người VN thường có thói quen ngủ dậy là đánh răng ngay , sau đó mới đi ăn sáng. Và ăn sáng xong thì không đánh răng nữa. Nhưng khi đến nhà người Nhật, mình thấy sáng dậy họ uống trà và ăn cơm trước, sau đó mới đánh răng. Kể ra cũng có lý. Buổi tối trước khi đi ngủ đánh răng nên răng cũng đã sạch rồi. Sáng dậy chỉ rửa mặt, ăn cơm xong, mủi thức ăn vẫn còn nên đánh răng sạch rồi mới đi làm, kể ra cũng hợp lý.

LinhTK at 3/22/2008 5:23:36 PM    Quote    Report

Chuyện 17 : Nông thôn thành thị gần như không có khoảng cách về mức sống.

Một điều mà tôi hằng mơ ước cho VN đó là khoảng cách về mức sống giữa nông thôn và thành thị là rất ít. Có chăng chỉ là ở nông thôn thì hàng hóa ít đa dạng hơn và cần mua gì bạn phải đi xa hơn. Về thu nhập dường như không thấy có sự chênh lệch. Lương một giáo viên hay kỹ sư ở thành phố bao nhiêu thì ở nông thôn cũng vậy. Vào nhà những người ở nông thôn tôi thấy có đầy đủ mọi tiện nghi không khác gì so với thành phố, thậm chí còn sở hữu nhiều ô tô hơn. Và quan trọng hơn nữa dân trí, sự hiểu biết của những người ở nông thôn cũng không thua kém gì người thành phố. Đó là cảm nhận sau 3 năm sống ở một thị trấn nhỏ giáp ranh giữa 2 tỉnh miền nam của tôi.

LinhTK at 3/22/2008 5:37:28 PM    Quote    Report

Chuyện 18 : Thợ ảnh ở nông thôn tỉnh lẻ

Khi còn đang ở thị trấn nhỏ giáp ranh giữa 2 tỉnh ở phía nam, tôi có đi chụp ảnh thẻ ở một hiệu ảnh gần ký túc xá, một nơi cũng có thể gọi là hẻo lánh. Thợ ảnh là một người phụ nữ , sau khi nói chuyện biết tôi là người nước ngoài thì chị kể tuy chưa đến VN nhưng chị đã đi rất nhiều nước để chụp ảnh. Và khi xem qua các bức ảnh chị chụp thì quả gọi là thợ không sai tý nào. Một thợ ảnh tỉnh lẻ nhưng vẫn thường xuyên tham gia các hiệp hội , tự bỏ tiền đi đây đó chụp ảnh để nâng cao tay nghề, còn người dân tỉnh lẻ thì họ đã quen với việc đã đến hiệu chụp thì phải được " thợ" chụp chứ không chỉ đơn giản là biết bấm máy là cũng có thể mở được cửa hành ảnh.

LinhTK at 3/22/2008 6:03:08 PM    Quote    Report

Chuyện 19 : Dốt toán và giỏi lịch sử

Phải công nhận rằng đôi khi người Nhật dốt toán đến mức khó chịu, và ngược lại hiểu biết về lịch sử khiến tôi luôn thấy hổ thẹn vì không nhớ nhiều về lịch sử. Mười người Nhật tôi gặp chắc phải có đến hơn 1 người thông thạo về lịch sử, dĩ nhiên chủ yếu là tầng lớp trung niên. Có người còn nói chuyện về Đại tướng Võ Nguyên Giáp vanh vách, thật xấu hổ khi mình chẳng nhớ nổi các triều đại chính của VN.

LinhTK at 3/22/2008 6:11:46 PM    Quote    Report

Chuyện 20 : Gái hơn một ?

Phải công nhận rằng Nhật có quá nhiều đôi mà phụ nữ nhiều tuổi hơn đàn ông. Ban đầu tôi còn thấy lạ lẫm khi một cậu năm thứ 3 hẹn hò công khai với một cô năm thứ 5 trong trường, nhưng sau này thì quá quen những chuyện như vậy. Trong số người quen hỏi ra đa phần là chồng kém tuổi vợ hoặc bạn trai kém tuổi bạn gái. Một lý do mà nhiều người Nhật đưa ra cũng khá thú vị là vì phụ nữ có tuổi thọ cao hơn nam giới ( trung bình nữ 84, nam 79) nên nếu lấy chồng kém tuổi họ sẽ sống cùng nhau lâu dài hơn, sẽ không ai phải chịu cô đơn dài khi người kia chết trước.

LinhTK at 3/25/2008 7:44:49 PM    Quote    Report

Chuyện 21 : Thăm người ốm

Khi thăm người ốm, người ta thường tặng hoa. Tuy nhiên không bao giờ được tặng chậu hoa, vì tặng chậu hoa có nghĩa là mình không muốn người ốm mau khỏi, một người quen đã dạy tôi như vậy khi đi mua hoa thăm người ốm. Và tuyệt đối không tặng hoa cúc vì hoa cúc chỉ dùng cho đám tang hoặc làm hoa cúng.
Ngoài ra người Nhật còn có hình thức trả ơn khi ai đó đến thăm lúc họ ốm. Khi một cô làm giáo vụ trong trường nghỉ ốm, hàng tuần tôi đều đến thăm vì tôi và cô khá gần gũi. Vì cô nằm viện đến hơn một tháng nên tôi đến khoảng 4-5 lần gì đó, mỗi lần mang một thứ như quyển sách, mấy lon nước hoa quả ... Không ngờ sau khi khỏi ốm cô đưa tôi một gói quà nói là quà cám ơn vì đã tới thăm. Và sau đó tôi được biết không phải chỉ có tôi, một số người khác , người thì khăn quàng, người thì gói bánh cũng đều được nhận từ cô ấy.

LinhTK at 3/25/2008 7:51:48 PM    Quote    Report

Chuyện 22 : Mua đồ điện tử

Dân nước ngoài nói đến mua đồ điện tử ỏ Nhật, nhiều người nghĩ ngay đến Akihabara. Nhưng người Nhật thì không phải ai cũng nghĩ như vậy. Thường thì cửa hàng của hãng Yodobashi Camera đông người Nhật hơn người nước ngoài. Tôi cũng tín nhiệm cửa hàng này hơn Akihabara. Tuy nhiên cửa hàng này cũng giống như nhiều cửa hàng điện tử khác, nếu bạn không làm thẻ họ sẽ trừ 5% tiền thuế tiêu dùng, còn nếu bạn làm thẻ họ vẫn tính 5% thuế nhưng sẽ tính 10% điểm cho bạn. Nghĩa là bỏ ra 1000 yên mua hàng, trong thẻ của bạn sẽ có số điểm giá trị 100 yên và lần sau bạn có thể dùng thẻ đó để mua hàng. Chính vì vậy khi trả tiền họ sẽ luôn hỏi bạn có thẻ hay không. Ngoải ra tùy từng thời điểm và món hàng cụ thể, điểm tích trong thẻ có thể lên đến 20%.

LinhTK at 3/25/2008 8:06:04 PM    Quote    Report

Chuyện 23 : Khuyên tai

Tôi thật ngạc nhiên khi thấy thày cô giáo yêu cầu học sinh cấp 3 không được đeo khuyên tai đi học. Ở Nhật, học sinh đeo khuyên tai có thể bị đánh giá là hư hỏng, chơi bời, và nếu đeu sẽ bị yêu cầu tháo bỏ. Từ đại học trở lên thì không sao, nhưng từ cấp 3 trở xuống thì đa phần ở các trường là cấm. Chính vì vậy bạn có thể sẽ không bao giờ gặp trẻ em nữ có lỗ tai, hoặc nếu có gặp chắc là trường hợp hãn hữu.